Wersja twojej przeglądarki jest przestarzała. Zalecamy zaktualizowanie przeglądarki do najnowszej wersji.

 

MSZE ŚWIĘTE:

Niedziela:

7.00, 9.00, 11.00, 17.00, 20.00

Dni powszednie:

6.30, 18.00


 Kaplica

Biały Dunajec Górny

9.00 (niedziela), 8.00 (piątek)

 


 

 Środa - 18.00

Nowenna do

MB Nieustającej Pomocy

 


 

Piątek - 18.00

Koronka

do Bożego Miłosierdzia

 


 

 Relikwie św. Rity

w naszym kościele

 

 

 

Franciszek Łojas  Kośla poeta Podhala, ur. 30 października 1946 r. w Poroninie. Wykształcenie podstawowe.

 

Publicysta , autor artykułów, opracowań i utworów poetyckich publikowanych w licznych antologiach i tomikach poezji, znawca historii i kultury. Promuje i reprezentuje swoją osobą i twórczością kulturę regionalną Podhala. Nadal pozostaje aktywnym w środowisku góralskich twórców. Franciszek Łojas ? Kośla jako jedyny Polak swoją twórczością wstrząsnął Olimpem poetów ludowych świata. W czasie pobytu w USA w latach 1990 ? 1997 jego twórczość została doceniona w The National Library of Poetry i wszedł w zaszczytny poczet Międzynarodowego Stowarzyszenia Poetów w Waszyngtonie, gdzie otrzymał tytuł: ?Międzynarodowy Zasłużony Poeta?. Został także wyróżniony przez Komitet Edukacyjny Związku Podhalan w Północnej Ameryce ? Za pomoc w krzewieniu nauki i kultury podhalańskiej oraz za rozwój Związku Podhalan w Ameryce?. Dzisiaj, poprzez swą poezję, zaliczany jest przez krytyków literackich do grona intelektualistów tworzących trzon wysokiej kultury orkanowskiego Podhala. Styl jego poezji wyniósł gwarę góralską do wyżyn ogólnopolskiej poezji. Zasięg oddziaływania jego twórczości wykroczył daleko poza Podhale a nawet granicę Polski. Po powrocie do Polski oddał się całkowicie pracy twórczej. Publikował kolejne tomiki poezji. Brał żywy udział w pracach redakcyjnych monografii ?Poronin dawniej i dziś? (2004), gdzie także wykorzystując swe zainteresowania historią napisał parę artykułów. Jest autorem kilku książek opisujących życie na Podhalu i umiłowanie Ojczyzny. ?Rodowe Dziedzictwo? jest jedyną książką w ostatnich dziesiątkach lat opiewającą autentycznie życie górali bez upiększeń przedstawiając ich ciężką pracę, system wartości i stosunki międzyludzkie. Książka ta stała się podstawowym źródłem dla badań etnologicznych. Jego poetycka twórczość była niejednokrotnie wykorzystywana przez Regionalny Zespół ?Regle? działający przy Związku Podhalan w Poroninie. Dla Zespołu ?Regle? pisał skecze i dedykowane utwory poetyckie. Dzięki czemu zespół zyskiwał na oryginalności prezentowanego repertuaru. Utwory autorstwa Franciszka Łojasa - Kośli wykonywane są w czasie uroczystości kościelnych, benefisów i folklorystycznych występów i konkursów. W 2009 roku napisał operę góralską ?Naski Świat?, do której opracował prospekt reklamowy, która to do dziś cieszy się popularnością wśród miłośników folkloru góralskiego. W obecnym 2011 roku została wystawiona kolejna opera jego autorstwa ?Ojciec Święty Jan Paweł II na Podhalu? którą wykonuje ok. 160. osób wybranych z całego Podhala i już została okrzyknięta wydarzeniem kulturalnym roku. Była wystawiana w Zakopanem, Nowym Targu, Ludźmierzu, w Bukowinie Tatrzańskiej, Rabce, Chorzowie, w Watykanie, w Krakowie. Są zaproszenia, aby wystawić ją w większych miastach polskich, także w Ameryce Północnej. Powstało wiele opracowań na temat jego twórczości literackiej. Krytycy i znawcy twórczości Franciszka Łojasa ? Kośli, począwszy od literatów, etnografów, władz kościelnych i świeckich, którzy pozostają pod wrażeniem stylu, formy i misterności słowa jego poezji w której niejednokrotnie daje wyraz umiłowania Ojczyzny. Słowa pisane prozą nie są wstanie wyrazić fenomenu słów zaklętych w jego twórczości, które stanowią posłannictwo wynikające z powinności naturalnych, patriotycznych i profetycznych wobec górali ? umiłowania wolności, dumy i honoru, kształtujących kulturę podhalańską, z jej wkładem w kulturę ogólnonarodową.

 

 

 

Franciszek Łojas Kośla debiutował w ? Dzienniku Polskim? wierszem pt. ?Nie wiem cy potrafie? w roku 1970. Autor artykułów, skeczy, opracowań oraz utworów poetyckich publikowanych, m. in. w ? Twórczości Ludowej?, ?Podhalance?, ?Podtatrzu?, ?Dunajcu?, ?Chłopskiej Drodze?, ?Podhalu?, ?Halach i Dziedzinach?, ?Kamenie?, ?Zorzy?, ?Tygodniku Podhalańskim?, ?Ojcowiźnie?, ?Regionach?, ?Dzienniku Polskim?, ?Fujoku Babiogórskim?, ?Twórczości Robotników?, ?Głosie Młodzieży?, ?Łanie?, ?Podhalaninie?, ?Polanie? (Kanada), ?Związkowcu? (Kanada), ?Tatrzańskim Orle? (USA), ?Podhalaninie? (USA), ?Głosie Nauczyciela? (USA), ?Nowym Życiu? (USA), ?Dzienniku Związkowym? (USA); w antologiach: ? Gruszo polna graj na wietrze? (1980), ?Wieś Tworząca? (t. VII 1983, t. VIII 1990), ?Ojczyzna? (1987), ? Młodnik? (1987), ?Stare i nowe nuty na góralskich gęślikach? (1989) ?Wołanie z ziemi? (1991), ?Polska nam Papieża dała? (1993), ?Where Dreams Begin? (1993, USA), ?The Space Between? (1994, USA), ?Furcydło? (1994), ?The Coming of Dawn? (1995, USA), ?Nuty serdeczne? (1996), ?Poezja Gór? (1996), ?Sursum Corda? (2000), ?Góralskie serce w zielonym listku pieśni? (2006); w wydaniach okolicznościowych: ?Historia Związku Podhalan w Poroninie 1927 ? 1997? (1998), ?Ks. Jan Krupiński? (1998), ?Antonina Tatar? (2003); współudział w monografii ?Poronin dawniej i dziś? (2004), ?Ks. Michał Głowacki a Powstanie Chochołowskie 2010?. W pamiętnikach Sejmowych Związku Podhalan w Ameryce Północnej: ?Pamiętnik 21 Sejmu ZPAP? (1990), ?Pamiętnik 22 Sejmu ZPAP? (1993), ?Pamiętnik 23 Sejmu ZPAP? (1996); w Pamiętnikach Kół Związku Podhalan w Ameryce Północnej: ?Pamiętnik 10 ? lecia Koła 41 Wróblówka ZPAP? (1991), ?Pamiętnik 5 ? lecia Klubu Babia Góra Koła 48 ZPAP? (1995), ?Pamiętnik Srebrny Jubileusz Koła 24 Szaflary ZPAP? (1995). Opracował ?Pamiętnik 10 ? lecia Koła 45 Poronin ZPAP? (1997); w pracach zbiorowych: ?Góralskie Posiady ? Doktora Orawca? (Chicago 2000, t. I), (Chicago 2004, t. II), (Chicago 2010, t. III). Trzykrotny delegat na Sejm Związku Podhalan w Ameryce, także na Zjazd Podhalan w Polsce.

 

 

 

Autor zbiorów poezji: ?Góralskie paciorki?(1983), ?Góralska kolęda? (1984), ?Śpiewke osotać? (1997), ?Prowadź przez życie? (1998), antologia ?Umiłowanie? (2005); proza: ?Rodowe Dziedzictwo? ? genealogia rodu Łojasów Koślów na tle dziejów wsi Poronina (2004) ?Niechże ich pamięć nasza błogosławi? ( 2007) ? w trosce o kształtowanie postaw patriotycznych, książka ta prezentuje nie tylko syntezę odzyskania niepodległości, także przedstawia postacie mieszkańców Podhala, by przybliżyć młodzieży wydarzenia historyczne. Jego utwory poetyckie są prezentowane na antenie Polskiego Radia i Radia Alex oraz w programach radiowych ?Na góralską nutę? i Radio Podhalańskie? w Chicago. W 1984 Telewizja Polska zrealizowała film ?Umiłowanie? o jego działalności twórczej.

 

 

 

Członek Klubu Literackiego przy Związku Literatów Polskich w Zakopanem 1970 ? 1980, Związku Podhalan w Polsce 1973 - , Związku Podhalan w Ameryce Północnej 1990 ? 1997, Stowarzyszenia Twórców Ludowych w Lublinie od 1971. Uhonorowany tytułem ?Zasłużony dla kultury podhalańskiej? XXXIX Zjazd Podhalan 1999, ?Zasłużony dla Związku Podhalan? XLII Zjazd Podhalan 2005, ?Zasłużony dla Gminy Poronin? 2005. Laureat nagród: wojewody nowosądeckiego 1984, dyrektora Wydziału Kultury i Sztuki w Nowym Sączu 1985, senatora RP Franciszka Bachledy Księdzularza 1997, Zarządu Głównego Stowarzyszenia Twórców Ludowych w Lublinie 2000. Medalami: ?Jubileuszowym Związku Podhalan? 2002. ?Gminy Nowy Targ?, ?Beatyfikacja Jana Pawła II 1 maja 2011?, Srebrnym Krzyżem Zasługi z nadania Prezydenta RP 2011. Nagrodą Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego 2011. Złotym Medalem Związku Podhalan w Ameryce 2012.  Laureat wielu konkursów poetyckich ogólnopolskich, regionalnych, również kanadyjsko- amerykańskich. Posiada liczne dyplomy z racji uprawianej twórczości. Zainteresowania: poezja, proza, stara fotografia, zbieranie dokumentacji i materiałów historycznych.

 

 

 

Franciszek Łojas- Kośla przez dłuższy okres czasu brał czynny udział w uroczystościach kościelnych i Związkowych w Ameryce. Uczestniczył w wielu pracach konkursowych jako juror, także i w Polsce. Prezentował swoją twórczość przy różnych okazjach dla Polonii góralskiej. Swoją osobą i twórczością promował Podhale i reprezentował Polskę , był chorążym 45 Koła Poronin im. Zofii Gracy przy Związku Podhalan w Chicago (1990 ? 1997). Zespołowi Szkół im. Legionów Polskich w Poroninie przekazał w darze wiele cennych materiałów do szkolnego Muzeum Historycznego dla zachowania dziedzictwa kulturowego wsi Poronina dla przyszłych pokoleń. Jest autorem cyklu ?Wspomnienia emigranta?. Autor opery góralskiej ?Naski Świat? 2009 r., oraz opery papieskiej ?Ojciec Święty Jan Paweł II na Podhalu? 2011 r., wystawionej w Zakopanem, Nowym Targu,  Ludźmierzu,  Operze Krakowskiej, Bukowinie Tatrzańskiej, Porębie Wielkiej, Teatrze Narodowym w Warszawie,  Narodowym Teatrze Capranica w Rzymie, w Domu Podhalan przy Archer Ave. oraz Copernicus Center w Chicago, także  w New Jersey Paramus Catholic High School,  w Kościele św. Alberta w Burbank, zrealizowanej przez najlepszych członków zespołów góralskich z Podhala Pienin, Spisza, Orawy,Pienin, bo tak sobie wymarzył, w myśl idei Orkanowego przesłania o wspólnym działaniu szeroko rozumianego Podhala ? co było i jest kontynuacją ponad czterdziesto czteroletniej pracy twórczej poety z Poronina Franciszka Łojasa Kośli zatroskanego o Braci Podhalan i nie tylko.

 

                                                                 mgr Bronisław Chowaniec Lejczyk

 

 

 

------------------------------------------------------------------------

 

Franciszek Łojas Kośla

Poeta Podhala, potomek zakorzenionego w skalnej ziemi poroniańskiego rodu, wychowany w tradycyjnej góralskiej rodzinie, swą artystyczną wrażliwość kształtował na granicy dwóch światów, których istnienia osobiście doświadczył. Pierwszy to świat dawny, przewidywalny, oparty na przymierzu z Bogiem i ziemią. Do niego należeli rodzice poety i on sam w latach swego dzieciństwa. Drugi to świat współczesny, często zbyt pochopnie zrywający więzi z przeszłością na rzecz postępu i złudnej pewności jutra. Franciszek Łojas Kośla w swej twórczości poetyckiej utrzymuje przy życiu ów dawny świat, w którym kultywuje się ?ojców zwyki?, a ojcowizna i ojczyzna to dwa największe zobowiązania. Konsekwentnie, różnymi typami tekstów i rozmaitymi środkami artystycznego wyrazu buduje w świadomości czytelników nie tylko wizję owej dawności, ale także pewien rodzaj emocjonalnej więzi z tym, co przeszło, lecz niekoniecznie minęło, skoro - jak wierzy poeta - może i powinno mieć nadal wpływ na postawę i wybory człowieka współczesnego.

Jedną z form bogatej i różnorodnej twórczości Franciszka Łojasa Kośli są góralskie opery. Powstają one z połączenia twórczego gwarowego słowa oraz tradycyjnej muzyki i tańca, realizujących się w umownej przestrzeni scenicznej. Do tej pory spod pióra poety wyszły dwa takie dzieła -

,,Naski świat? oraz ?Ojciec Święty Jan Paweł II na Podhalu?. W obu ukazano postawy, jakie współcześni górale przyjmują wobec wielkości - w pierwszym przypadku kształtującej ich tożsamość tradycji, w drugim zaś osoby Jana Pawła II. Oba łączy także troska autora o to, by były reprezentatywne dla całego Podhala. W pierwszym dzieje się tak z racji poruszanej tematyki,

w drugiej z powodu zaproszenia do udziału w przedstawieniu śpiewaków

i muzyków z całego regionu. Według bowiem Franciszka Łojasa Kośli zarówno góralska tradycja, jak i osoba błogosławionego Jana Pawła II powinny jednoczyć wszystkich Podhalan.

Sercem patrze

piekno wcem wypedzieć

kozdom rzec tom nomniejsom

ku słonku naginom

Te słowa Franciszka Łojasa Kośli z wiersza ,,Zyciem pisane? mogłyby się stać mottem zarówno tekstów obu góralskich oper, jak i całej jego twórczości.

dr Anna Mlekodaj